Về một bài thơ của người con chiến sĩ Tây Tiến-bài thơ của họa sĩ Quang Hải

Cập nhật: 15:22 | 15/07/2020
Lòng nhớ ơn, đặc biệt là nhớ ơn bậc sinh thành đối với kẻ làm con bình thường không dễ gì nói ra được, nhất là ở thời buổi mà người ta hay cảm thấy gợn khi bàn về phạm trù đạo đức. Ấy vậy mà, cũng đề cập phạm trù đạo đức, nói lên lòng biết ơn người cha và các đồng đội của ông, tác giả Quang Hải ( là họa sĩ-giảng viên, con trai của họa sĩ Quang Thọ-chiến sĩ thuộc Trung đoàn 52 Tây Tiến oai hùng) đã thốt lên những vần thơ không nuột nà, mà cảm như trập trùng, gai góc giống như đang theo gót người cha năm xưa hành quân trên các chặng mê cung rừng thiêng nước độc.

Bài thơ không hề có một từ nào, chữ nào là “biết ơn” hay “nhớ ơn”, mà từng lời, từng vần điệu thấm đẫm sự sẻ chia, xót thương, đồng cảm với những người trai dũng mãnh và hào hoa đã viết nên bài ca bi tráng trên hành cung Tây Bắc của tổ quốc, một mặt trận đặc biệt quan trọng trong những năm đầu tiên của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Người đọc thấy thấm thía về tình cảm cha-con, cao hơn nữa là sự kết nối thế hệ cha- thế hệ con, sợi dây huyết thống thế hệ mỗi lúc một siết chặt hơn, đan dày hơn khi cuộc hành hương của những đứa con F1, những đứa cháu F2 trở lại chiến trường xưa, nơi cha, ông họ từng chiến đấu. Xin trân trọng giới thiệu với độc giả bài thơ “Tây Tiến một thời và mãi mãi” của họa sĩ Quang Hải, giảng viên Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam:

TÂY TIẾN MỘT THỜI VÀ MÃI MÃI

(Dâng tặng 2 người ông, 2 người bố của tôi - những cựu binh Tây Tiến. Dâng tặng các vong linh liệt sĩ Trung đoàn 52 Tây Tiến)

Hôm nay con được về đây

Nơi bố hẳn đã từng len chân đất, bên lèn đá nhọn, lá khô, thác đổ, lũ nguồn

Dấn thân gầy, rẽ lau, chém sậy, chặt cây, bẩy đá...

Mịt mùng trấn biên cương... tìm lối sa trường

Lẩy bẩy, run run cơn sốt rét đại ngàn

Lòng mơ Hà Nội

Ọt ẹt dạ dày, khát miếng sắn thiu, thèm mùi ngô hẩm

Nhớ dáng kiều thơm.

Hôm nay con được về đây

Mắt nhòa sương khi nghe bài hát

"Tiếng cồng quân y" sao da diết bi thương

Người đánh cồng giờ cũng đã lên đường

Cồng ai gõ khi tiễn bác về đất mẹ?

Hôm nay con được về đây

Trạm phẫu tiền phương, quê hương Thượng Cốc

Cỏ ơi!

Đâu rồi manh chiếu mỏng,

Mế nhường con bộ đội?

Gió ơi!

Đâu rồi hương giọt sữa, chị vắt dành nuôi giấu thương binh?

Mai Châu!

Hơn trăm ngôi mộ liệt sĩ, vẫn khuyết danh!

Tên cha mẹ đặt, bao giờ trả lại?

Và đâu nữa? Bụi cỏ? Bờ tre? Khe suối?

Tử sĩ nào đã tan thành đất, liệt sĩ nào nước đã cùng trôi

Không biết hồn đã rời Sầm Nưa, Pha Luông, Châu Mộc...?

Về bên hoa sữa, phố cổ, Hoàng Thành...

Hôm nay con đã về đây

Ngồi xe máy lạnh, đường nhựa băng băng

Dốc lên, dốc xuống, đã hết quanh co, khúc khuỷu

Lũ hậu duệ Tây Tiến hớn hở lên đồi chụp ảnh...

Chen giữa nương chè, chạy nhảy tung tăng

Tóc tiêu muối lẫn với hoa lau, làn áo lụa vờn cùng gió núi...

Đâu rồi đội quân không tóc oai hùng, chiến bào rực lửa, in bóng tà dương vách đá?

Lũ chúng con

Lách cách chạm ly

Nồi lẩu mịt mù... đượm hương Châu Mộc

Hò hét zô zô! Chén chị, chén em

Chợt trầm lắng mùi hương hạt dổi

Men nồng rượu núi

Măng rừng

Cá suối

Hương nếp xôi...

Thoảng khói nhang trầm

Nhớ về cha, đồng đội... chắc cũng từng vui như vậy

Nhưng kẻ ở, người về... nửa chừng rẽ lối!

Chẳng tiếc đời xanh!

Hãy cho con gọi "Các anh", khi gục ngã có khi tuổi chẳng bằng con hiện tại.

Các anh ơi!

Đứng lên đi, tiếng cồng tiễn anh về đất

Nay giục anh về với mẹ, với cha

Mái ngói thâm nâu, hoa gạo đỏ đầu làng, đàn em cuối ngõ

Nơi quê nghèo bãi bồi sông Đáy, in bóng núi Ba Vì

.... Chờ anh về cùng tát đồng chiêm

Các anh ơi!

Đứng lên đi và hét vang tên, họ...

Để các “kiều” vò võ được tựa nhẹ bờ vai

Loang hồn chinh chiến, mặt nước Tây Hồ mịt mờ khói tỏa

Lảng bảng hoa cau, chùa nào mới trổ, thoảng nhẹ gió thu ...

Chờ anh về đưa em đi lễ

Các anh ơi!

Đứng lên đi, theo chúng cháu về xuôi

Thăm đồng lúa chín

Nghé ọ! Trâu chiều gõ móng đường thôn

Thiếu nữ thẹn thùng e ấp bên sen, vò manh yếm nhỏ.

Rộn rã tiếng cười, trẻ nhỏ ê a

Lũy tre già kẽo kẹt đêm khuya, ôm trăng mười sáu ...

Chờ anh về cùng đàn em phá cỗ

Hai hàng lệ rơi, dâng trào xúc cảm...

Các anh ơi...!

Sao cứ mãi khúc độc hành bi tráng?

Từ dân mà ra, vì nhân dân chiến đấu...

Các anh ơi...!

Về đi!!!

Quang Hải

ve mot bai tho cua nguoi con chien si tay tien bai tho cua hoa si quang hai

Các anh chị là con em các chiến sĩ Tây Tiến năm xưa (từ phải sang): Bùi Phương Thảo (con gái nhà thơ Quang Dũng), Văn Kim (con trai họa sĩ Văn Đa), Doãn Quang Cẩn (con trai nhạc sĩ Doãn Quang Khải), Quang Sơn và Quang Hải (hai con trai họa sĩ Quang Thọ)

Thanh Thủy

  • Xin chờ trong giây lát...