Tản mạn ngày Quốc giỗ

Cập nhật: 16:46 | 02/04/2020
Giỗ tổ Hùng Vương (10/3) hàng năm là hoạt động tín ngưỡng hướng về nguồn cội, tưởng nhớ công lao của các vị Vua Hùng “đã có công dựng nước”. Từ năm 2001 thì Giỗ tổ Hùng Vương được chọn là ngày Quốc lễ.  
"Các vua Hùng đã có công dựng nước, bác cháu ta phải cùng nhau giữ nước"

Giỗ tổ Hùng Vương năm nay diễn ra trong bối cảnh đại dịch Covid-19 đang diễn biến hết sức phức tạp. Cả nước bước sang ngày thứ 2 của 15 ngày thực hiện cách ly xã hội theo Chỉ thị 16 của Thủ tướng Chính phủ.

Trong suốt mấy tháng diễn ra đại dịch Covid-19, được biết Ban tổ chức Quốc lễ Giỗ tổ Hùng Vương đã vài lần thay đổi kịch bản. Kịch bản mới nhất là chỉ diễn ra phần lễ với các nghi thức rút gọn, bỏ phần hội để tránh tụ tập đông người.

Giỗ tổ Hùng Vương là tín ngưỡng quan trọng bậc nhất của người Việt. Ngoài việc tôn vinh, nhớ ơn công lao của các Vua Hùng thì đây là dịp giáo dục truyền thống yêu nước, lòng tự hào dân tộc và tinh thần đại đoàn kết, tình đồng bào của con Lạc cháu Hồng. Các năm trước thì Đền Hùng đón hàng vạn du khách mỗi ngày trong dịp chính lễ. Thống kê mỗi năm cũng có tới hàng triệu lượt người viếng thăm nơi đây.

Theo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch thì cả nước hiện có gần 8000 lễ hội. Như vậy trung bình mỗi ngày có khoảng 22 lễ hội. Các lễ hội thường là nơi tập trung rất đông người. Dù đã từng bước làm tốt công tác quản lý, nhưng tình trạng chen lấn, chèo kéo khách, phí trông xe cũng như các mặt hàng ăn uống bị chặt chém vẫn còn tồn tại và có lẽ sẽ vẫn còn tồn tại dài dài như vốn nó phải thế. Vì quy luật cung cầu, vì hiệu ứng đám đông…

Dù các năm trước không có dịch Covid-19 nhưng theo người viết thì việc tụ tập đông người tại các lễ hội nói chung cũng như lễ hội Đền Hùng, Giỗ tổ Hùng Vương cũng là điều lợi bất cập hại. Các cơ quan quản lý văn hóa, Ban tổ chức các lễ hội cần phải tăng cường công tác tuyên truyền, xem xét, điều chỉnh lại phương thức tổ chức, khung thời gian trong khả năng có thể. Vì nguy cơ lây lan các bệnh truyền nhiễm ở những nơi như vậy là rất cao. Chưa nói đến việc tụ tập đông người thì nhiều dịch vụ phục vụ lễ hội, nhiều trò chơi, hoạt động có thể biến tướng thành tiêu cực, dẫn đến công tác quản lý sẽ gặp nhiều khó khăn.

Hãy hình dung, nếu lễ hội Đền Hùng, Giỗ tổ Hùng Vương năm nay diễn ra vào thời điểm dịch Covid-19 mới bùng phát, người dân chưa nhận thức đúng đắn , đầy đủ được tính phức tạp, nguy hiểm của dịch bệnh, chưa có Chỉ thị về việc cách ly xã hội của Thủ tướng, thì nhiều khả năng vẫn sẽ có hàng vạn người dân đến lễ hội, chen lấn, tiếp xúc nhau, nguy cơ lây lan dịch bệnh là rất cao, khi đó hậu quả chắc chắn sẽ rất khó lường.

Đền Hùng mùa chống dịch

Đại dịch Covid-19 là thách thức rất lớn đối với toàn cầu nói chung cũng như toàn xã hội chúng ta, nhưng có lẽ đây cũng là cơ hội để các cơ quan quản lý nhà nước nói chung, cơ quan quản lý văn hóa nói riêng, cân nhắc, xem xét, xậy dựng lại các kế hoạch, kịch bản để thích ứng tốt nhất với mọi tình huống,. Nhưng dù là kịch bản nào cho các lễ hội, các hoạt động tín ngưỡng thì công tác đảm bảo an toàn cho người dân vẫn phải được đặt lên hàng đầu. Đây có lẽ cũng là dịp để mỗi người dân nhận thức lại tính cần thiết và cân nhắc thời điểm của việc tham gia các lễ hội, các hoạt động tín ngưỡng, nếu không bắt buộc và nếu các địa điểm đó mở cửa quanh năm. Hạn chế hiệu hướng đám đông, giảm thiểu tụ tập đông người để tránh hậu quả tiêu cực có nguy cơ cao mang lại, để đảm bảo an toàn cho chính mình và xã hội.

Thiết nghĩ dù với sự kiện gì thì việc tụ tập hàng vạn người trong nhiều ngày, tại một địa điểm cũng là điều cần phải điều chỉnh. Vai trò quản lý nhà nước của các cơ quan quản lý văn hóa, công tác truyền thông và đặc biệt là nhận thức, ý thức của người dân sẽ là các yếu tố quan trọng, quyết định cho việc tổ chức thành công trong an toàn của mỗi lễ hội.

Nguyễn Đức

  • Xin chờ trong giây lát...