Trục lợi chốn tâm linh?

Cập nhật: 09:45 | 24/02/2018
Những ngày đầu xuân, đông đảo người dân lại nô nức tìm đến các đền, chùa để cầu mong sức khỏe và những điều tốt đẹp cho bản thân, gia đình. Ðây là một nét văn hóa đặc sắc của người Việt Nam, gắn liền với mong ước trong sáng. Tuy nhiên, cùng với sự phát triển của kinh tế thị trường và sự gia tăng bất thường của mê tín, dị đoan, chốn linh thiêng đã bị một số người lợi dụng để trục lợi; và bên cạnh đó, sự thiếu hiểu biết của không ít người dẫn đến các hành xử không phù hợp khiến một tập quán văn hóa dần dà bị méo mó, phai nhạt ý nghĩa lành mạnh ban đầu.

Không còn là chuyện hiếm khi từ ngày mồng 1 Tết, tại nhiều đền, chùa diễn ra cảnh chen lấn, xô đẩy, hương khói mù mịt. Chỉ vì muốn kiếm "lộc Phật", có người sẵn sàng dùng vũ lực để chèn ép, tranh cướp từ tay người khác; muốn được "thánh nhận diện" mà cam tâm hắt cả đồ lễ cúng của người khác ra ngoài để đặt mâm cúng của mình.

Theo tập quán, lẽ ra khi hành lễ ở đền chùa, mỗi người đều phải thành tâm, trong sáng, thì không ít người lại mang suy nghĩ, hành vi thực dụng đến nơi linh thiêng, dùng vật chất để mặc cả, trục lợi từ thần, Phật. Và thay cho cố gắng làm ăn chính đáng, lương thiện, có người chỉ lo đi cầu xin hết đền nọ, chùa kia để được "phát tài, phát lộc", thậm chí cầu xin những điều vô đạo, thất đức như cầu cho đối thủ làm ăn thất bại, bị tai nạn… Rồi quan niệm "trần sao âm vậy" dẫn đến loại hành vi thương mại hóa chốn tâm linh như vay mượn "lộc thánh" để sau đó lễ tạ với số tiền lên đến hàng trăm triệu, thậm chí cả tỷ đồng. Phải chăng đây là một biểu hiện của "tham nhũng tâm linh"?

truc loi chon tam linh
Ảnh minh hoạ.

Tâm lý muốn cầu may, xin lộc, cầu tài mang nặng tính chất thực dụng của nhiều người đã dẫn đến các biến tướng tiêu cực lợi dụng tâm linh như: xây chùa giả để thu lợi bất chính từ tiền công đức; lấy danh nghĩa nhà chùa để quyên tiền cho cá nhân; sắm mâm cao cỗ đầy để dâng cúng như một cách "đút lót thần linh"; rải tiền lẻ lên tượng Phật, xoa đầu tượng để cầu may… Cùng với đó là ứng xử phản văn hóa khi một số người vào chốn tâm linh lại ăn mặc hở hang, cười nói ồn ào… Những hiện tượng tiêu cực kể trên có chiều hướng ngày càng phổ biến, khiến không gian tâm linh trở nên xô bồ, mong ước bình an trở nên hỗn tạp.

Đã đến lúc cần coi trọng việc giáo dục văn hóa tín ngưỡng trong cộng đồng. Như cha ông xưa vẫn tâm niệm "nhân nào quả ấy", "gieo nhân thiện hái quả lành", cần làm thế nào để mọi người đều nhận thức được rằng mọi thành công, mọi kết quả mỹ mãn chỉ đến từ nỗ lực của mỗi cá nhân, của cả cộng đồng chứ không đến từ sự đổi chác, mua bán với thần linh.

Các cơ quan chức năng về văn hóa, du lịch và chính quyền các địa phương cần làm tốt công tác tuyên truyền, để nâng cao ý thức cộng đồng về tập quán đi lễ đầu năm. Cần bắt đầu từ những tác động nhỏ nhất để khi phát huy hiệu quả sẽ trực tiếp làm thay đổi nhận thức của cả cộng đồng, góp phần điều chỉnh hành vi của từng cá nhân. Khi đó chốn tâm linh sẽ thật sự là không gian văn hóa được nhiều người tìm đến để tĩnh tâm, cùng hướng tới những điều tốt đẹp.

PHONG ÐIỆP/THEO BÁO NHÂN DÂN ĐIỆN TỬ